ANA MENÜ
Raife Tuncay Belgin
KANSERDE BESLENME
KANSER:Bir bölgedeki hücrelerin istem dışı çoğalması ve diğer bölgeleride etkisi altına almasıdır.Kanser,hücre bölünmesini düzenleyen genlerin mutasyona(genlerdeki kalıcı deyişiklik)uğraması sonucu gelişir.
KANSERİ HAZIRLAYICI FAKTÖRLER:
1.Genetik faktörler(ailesinde kanser olanlarda yatkınlık vardır)
2.Bağışıklık faktörleri(yaşın ilerlemesi ile bağışıklık sistemi zayıflar.)
3.Çevresel faktörler(radyasyon,güneş ışınları,su ve hava kirliliği,sigara,alkol,tarım ilaçları,beslenmevs.)
BESLENMENİN KANSER OLUŞUMUNA ETKİSİ
1.DİYET POSASININ ETKİSİ:Yetersiz posa alımı özellikle sindirim sistemi kanserine riski arttırır.
2.KULLANILAN KATKI MADDELERİNİN ETKİSİ:Salam,sucuk,sosis gibi et ürünlerinin bozulmalarını önlemek amacı ile eklenen nitrit ve nitratlar ayrıca şeker ve meşrubatlara eklenen renklendiriciler,hazır çorbalara eklenen sodyum glutamatlar mümkün olduğ neden olmaktadır unca az tüketilmelidir.
3.TÜTÜN VE ALKOLÜN ETKİSİ :Kronik sigara içenlerde ve tütün çiğniyenlerde ağız ve akciğer kanseri görülme sıklığı yüksektir.Tütün dumanında da kansoröjen maddeler olduğu tespit edilmiştir.Tütün içimi ile birlikte alkol alınmasının kanser riskini daha da artırdığı düşünülmektedir.Aşırı alkol alımının ayrıca karaciğer ve akciğer kanser riskini arttırdığına dair bulgular da vardır.
4.AŞIRI VEYA YETERSİZ BESLENMENİN ETKİSİ:Yağlı besinlerin çok alınması kanser yapıcı ve kanseri ilerletici maddelerinde alımının artmasına neden olmaktadır. Araştırmalar,
şişmanların aynı yaş ve cinsiyetteki zayıf kişilere kıyasla daha fazla kansere yakalanma riskinin olduğunu göstermiştir.Aşırı beslenme kanser oluşumuna neden olan önemli bir risk faktörü olduğu gibi,yetersiz beslenmede(zayıflık) kanser oluşumunda önemli bir risk faktörüdür.
5.PİŞİRME YÖNTEMLERİNİN ETKİSİ:Mangal kömüründe pişirilen et,fazla tuz tüketimi,çok miktarda baharat tüketimi mide ve barsak kanseri görülme sıklığını arttırır.
6.KÜF VE TOKSİNLERİN ETKİSİ:Mantarlar alemi içinde yer alan küfler,besinlerde üretim,
taşıma,işleme ve depolama sırasında çoğalmaya başlarlar.Eğer küf büyüyüp gelişmişse mikotoksinleri de üretebilir.Aflotoksin karaciğer kanserine diğer toksinlerde lenf ve böbrek bozukluklarına neden olduğu bulunmuştur.Mitotoksinlerin çoğukuru depo koşullarında aylarca yıllarca kalabilir,pişirme ve fırınlamaya dayanıklıdırlar.Bu durumda en iyi korunma yöntemi besinleri uygun depolama koşullarında salkıyarak toksin oluşumunu önlemektir.
KANSERDEN KORUNMAK İÇİN NASIL BESLENMELİDİR:
1.Diyetle yağ alımı azaltılmalıdır.Alınan yağında tekli doymamış yağ(zeytin yağı) ve çoklu doymamış yağlar(ay çiçek,mısır yağı vs.) olmasına dikkat edilmelidir.Tekli ve çoklu doymamış yağların kanser riskini azalttığı,bağışıklık sistemini kuvvetlendirdiği ve tümör gelişimini yavaşlattığı bilinmektedir.
2.Kanserden korunmada diyet,kepekli ürünler ve kurubaklagillerden zengin olmalıdır.
3.Kanser serbes radikallerin hücrede yaptığı hasar sonucu oluşan bir hastalıktır.Hücreyi serbest radikal hasardan korumak antioksidan vitaminlerin yeterince vücuda alınmasının önemi büyüktür.A,C ve E vitaminleri antioksidan özellik gösteren vitaminlerdir.Bu vitaminlerin en iyi kaynağı taze sebze ve meyvelerdir.
4.Diyette tuz ve tuzlu besinler(salamura,turşu vs.)ile nitritve nitrat eklenmiş besinler(sucuk,sosis,salam vs.)mümkün olduğunca yer almamalıdır.
5.Alkol ve sigara kullanımından kaçınılmalıdır.
NOT:Kanser konusunda yapılan çalışmalar da ,insanın yeme alışkanlığı ile kansere yakalanması arasında ilişki olduğunu bildirilmektedir.
